Helal gıda üretim yöntemlerine ilişkin kılavuzlar

Helal gıdalar ve üretim yöntemleri

Günümüzde gıdaların büyük bir kısmı, üretim sürecinin ilk aşamasından itibaren endüstriyel yöntemlerle üretilmektedir. Bu nedenle, ilgili sektör artık gıda endüstrisi olarak adlandırılmaktadır. Çok sayıda gıda maddesinin sürekli olarak bulunabilmesi için, bunlar fabrikalarda büyük miktarlarda üretilmektedir. Ayrıca, aynı fabrikada çok sayıda ürün grubu paralel veya ardışık olarak üretilmektedir. Bu durum, üretilen ürünleri etkilemekte ve örneğin, istenen üründe fındık bulunmamasına rağmen, gıda ambalajlarında "Fındık izleri içerebilir" bilgisi yer almasına neden olmaktadır. Buradaki anahtar kelime çapraz kontaminasyondur. Bu, istenmeyen kirleticilerin nesnelere, eşyalara veya benzerlerine bulaşmasını ifade eder. Gıda ürünleri söz konusu olduğunda, bu örneğin helal meyve jölelerinin domuz jelatini ile kirlenmesi. 

Üretim süreci: Helal gıdalarda hayvanlara zulüm yasaktır

Bir ürünün helal olarak sınıflandırılması için sadece hayvan türünün seçimi, türe uygun bakımı ve onurlu muamelesi ile acısız ve stresten uzak kesim kriterleri değil, hammaddelerin işlenmesinde de dikkate alınması gereken birçok faktör vardır. Örneğin, bir sığırın kesilmesine kadar tüm kurallara uyulması, ancak ardından hammaddenin işlenmesi sırasında domuz yağı ile çapraz bulaşma olması durumunda, bu kurallara uyulmasının pek bir faydası olmaz. Bu tür hataları önlemek için, çeşitli sertifikalandırma kuruluşları tarafından endüstriyel üretim süreçleri için de yönergeler yayınlanmıştır. Bu yönergeler Kuran ve Hz. Muhammed'in (s) sünnetine dayalı olmakla birlikte, mevcut işleme teknikleri ve bireysel koşullar temelinde sürekli olarak güncellenmeli ve gözden geçirilmelidir.

Helal gıda üretimi için yönergeler

Bir ürünün üretimi için izin verilen bir hayvan türü seçilmiş ve İslami kurallara göre kesilmişse, işleme sırasında şunlara dikkat edilmelidir:

• Helal ürünlerin üretim hattı diğer üretim hatlarından ayrılmalı veya en azından ilgili fabrikanın bazı bölümleri ayrılmalıdır.
• tüm makineler temiz ve kuru olduğundan ve helal üretim hattındaki çalışanların helal olmayan gıdalarla temas etmediğinden emin olun.
• Helal et, kesimden başlayarak nakliye, depolama ve işleme aşamalarında hiçbir zaman domuz eti veya diğer helal olmayan gıdalarla temas ederek kontamine olmamalıdır.
• Tüm katkı maddeleri helal kurallarına uygundur.
• paketleme sürecinde de yasaklanmış (haram) ürünlerle çapraz bulaşma olmaması.[1]

Tüm yönlerin listelenmesi çok soyut geliyor. Bu, günlük üretime nasıl yansıyor? Hangi ürünler etkileniyor?

Haribo domuz jelatini içermeyen şekerlemeler örnek olarak

Meyve jöleleri, yukarıda listelenen kriterlere uygun birörnektir. Bazı üreticiler ürün yelpazelerini tamamen vejetaryen veya vegan hammaddelere çevirirken, diğerleri özel olarakhelal ürünlerüretmektedir. Örneğin, klasikHaribo meyve jöleleri kısmen domuz jelatiniiçerir ve bu da helal sınıflandırması için uygun değildir, ancak Türkiye'deki ayrı bir fabrikada sadecehelal ürünlerüretilmektedir. Bu özel fabrikada,domuz jelatini içermeyen sadecehelal Haribo şekerlemeleriüretilmektedir, böylece helal ve helal olmayan şekerlemelerin birbirine temas etme riski ortadan kaldırılmaktadır. Böylece çapraz kontaminasyon önlenmektedir.Helal üretim için sadece sertifikalı helal hammaddelerkullanılmaktadır.

Bu düşünceler fast food sektörüne de uygulanabilir. Birçok büyük fast food zinciri, Müslümanlar tarafından tüketilebilecek vejetaryen ve hatta vegan ürünleri ürün yelpazesinde bulundurmaktadır. Önemli olan, çalışanların sandviç hazırlarken veya hamburger yaparken önceden eldivenlerini değiştirip değiştirmedikleri, kontaminasyonsuz bıçaklar veya ızgaralar kullanıp kullanmadıkları ve ilgili gıdaların ayrı ayrı saklanıp saklanmadığıdır. Bu hususlara dikkat edilmezse, ilgili ürünler helal olmayan (haram) olarak sınıflandırılabilir. 

^{1Anlam olarak}aktarılmıştır http://www.eurohalal.eu/index.php/halal-richtlinien.html